Η τραγωδία του Χίλσμπορο στον ελληνικό Τύπο

Οι 96 νεκροί οπαδοί της Λίβερπουλ στην τραγωδία του Χίλσμπορο σαν σήμερα το 1989 κατηγορήθηκαν από πολλούς ότι προκάλεσαν οι ίδιοι το θάνατό τους. Η έρευνα της ανεξάρτητης επιτροπής, η οποία παρουσιάστηκε τον Σεπτέμβριο του 2012, επέρριψε ευθύνες στην αστυνομία και τις νοσοκομειακές αρχές, αποκάλυψε συνωμοσίες και συγκάλυψη και απέδειξε ότι τουλάχιστον 41 άτομα μπορούσαν να έχουν σωθεί.

Φυσικά, η αλήθεια αυτή ήταν γνωστή για τις οικογένειες των θυμάτων, που πάσχιζαν απεγνωσμένα όλα αυτά τα χρόνια να την στηρίξουν. Άκουσαν αρκετούς να χαρακτηρίζουν τους νεκρούς τους «μέθυσους, κλέφτες, χούλιγκαν, τζαμπατζήδες».Οι συγκεχυμένες πληροφορίες, έφτασαν και στην Ελλάδα. Το gazzetta.gr έψαξε και βρήκε στο Αρχείο Τύπου Εφημερίδων και Περιοδικών δημοσιεύματα από την επόμενη της τραγωδίας, όπου ως επί το πλείστον υπήρχαν σε πολιτικές εφημερίδες και παρουσιάζει τα ρεπορτάζ. Αλλά και στα φύλλα της Δευτέρας, δύο μέρες μετά την τραγωδία, υπάρχουν αλληλοσυγκρουόμενες πληροφορίες. Φυσικά, χωρίς νέες τεχνολογίες και ίντερνετ η πληροφόρηση δεν μπορούσε να είναι τόσο σφαιρική. Μην ξεχνάμε, άλλωστε, ότι για πολλά χρόνια αρκετοί συνέχιζαν να καταλογίζουν ευθύνες σε λάθος πρόσωπα....

«Οργή κατά της αστυνομίας για την αιματοχυσία»

Από τις αθλητικές εφημερίδες, η μοναδική που... πρόλαβε την είδηση πριν «κλείσει», ήταν η Αθλητική Ηχώ, η οποία την είχε και στο πρωτοσέλιδο. Στο ρεπορτάζ στην τελευταία σελίδα, έγραφε: «Τρομακτικό δυστύχημα έγινε χθες στο γήπεδο Χίλσμπορο του Σέφιλντ, όπου έπαιζαν η Λίβερπουλ και η Νότιγχαμ στον τελικό του Κυπέλλου Αγγλίας. Λίγα λεπτά μετά την έναρξη του αγώνα και συγκεκριμένα στο 7' λόγω της πρωτοφανούς κοσμοσυρροής κατέρρευσε το κιγκλίδωμα της εξέδρας, επειδή είχαν μπει κρυφά οπαδοί της Λίβερπουλ από κάποια απόμερη πόρτα. Ήταν τέτοιο το πανδαιμόνιο, ώστε ενώ βαριά τραυματίες και νεκροί εκείτοντο στο σωρό κανείς επί δύο λεπτά δεν έσπευσε να βοηθήσει.

Συγκεκριμένα, όπως μετέδωσε το πρακτορείο ειδήσεων "Ρόιτερ" στο 7' της συνάντησης αυτής το προστατευτικό κιγκλίδωμα κατέρρευσε με αποτέλεσμα οι οπαδοί κυρίως της Λίβερπουλ να πανικοβληθούν. Τότε, πολλοί από αυτούς σπρόχθηκαν και βρέθηκαν στον αγωνιστικό χώρο βαριά τραυματισμένοι. Από το ατύχημα αυτό μέχρι αργά χθες είχαν ανακοινωθεί 87 νεκροί και εκατοντάδες τραυματίες». Για τους λόγους της τραγωδίας έγραφε ότι «Όπως αναφέρουν τα ξένα ειδησεογραφικά πρακτορεία το γήπεδο είναι χωρητικότητας 54.000 θέσεων, αλλά χιλιάδες οπαδοί της Λίβερπουλ μπήκαν από μια θύρα εντελώς ανεξέλεγκτα».

Στο φύλο της επόμενης, όπου είχαν γίνει γνωστά περισσότερα, διαβάζουμε: «Οργή κατά της αστυνομίας για την αιματοχυσία. Η θλίψη και η φρίκη για την τραγωδία στο ποδοσφαιρικό γήπεδο Χίλσμπορο του Σέφλιντ μετατρέπονται σε οργή εναντίον της αστυνομίας αυτής της πόλης της κεντρικής Αγγλίας, που καταγγέλλεται ως υπεύθυνη για τον θάνατο 94 νεαρών, κυρίως οπαδών του ποδοσφαίρου. Σύμφωνα με καταγγελίες, αστυνομικοί άνοιξαν την πόρτα που απ' αυτήν μπήκαν δύο χιλιάδες φίλαθλοι χωρίς εισιτήριο και έτρεξαν σε εξέδρα που ήταν ήδη κατάμεστη από τον κόσμο που παρακολουθούσε τον ημιτελικό του Κυπέλλου Αγγλίας, ανάμεσα στη Λίβερπουλ και τη Νότιγχαμ.

Υπάλληλος του σταδίου Χίλσμπορο, δήλωσε πως αυτός αρνήθηκε να ανοίξει την πόρτα, όπως απαιτούσαν οι φίλαθλοι που βρίσκονταν έξω από το στάδιο και πρόσθεσε ότι οι αστυνομικοί τελικά την άνοιξαν. Αυτοί που πέθαναν, κυρίως νέοι άνδρες και παιδιά, ποδοπατήθηκαν από το πλήθος που μπήκε στο γήπεδο, σε έξαλλη κατάσταση. Στο γήπεδο Άνφιλντ, που είναι η έδρα της Λίβερπουλ, χιλιάδες φίλαθλοι πήγαν σήμερα και εναπόθεσαν λουλούδια και κασκόλ με τα χρώματα της ομάδας, στην εξέδρα των ορθίων».

«Οι τζαμπατζήδες προκάλεσαν τη φρικτή τραγωδία»

Ο «Φίλαθλος» της μεθεπόμενης της τραγωδίας, έδινε το... στίγμα του από το πρωτοσέλιδο: «Πτώματα γέμισε το γήπεδο του Σέφιλντ. Οι τζαμπατζήδες προκάλεσαν τη φρικτή τραγωδία». Στο ρεπορτάζ τόνιζε: «Η φρίκη και ο αποτροπιασμός έγιναν για μια ακόμα φορά αντικείμενο ποδοσφαιριρικού αγώνα, με τη μορφή του θανάτου 93 φιλάθλων, στο προχθεσινό παιχνίδι Νότιγχαμ - Λίβερπουλ για τα ημιτελικά του Κυπέλλου Αγγλίας. Η πιο μαύρη μέρα στην ιστορία του αγγλικού αθλητισμού και μια από τις πιο μαύρες στην ιστορία του παγκόσμιου, ήταν η προχθεσινή.

Η τραγωδία του σταδίου "Χίλσμπορο" στο Σέφιλντ ήρθε μόλις δύο μέρες μετά την απόφαση της ΟΥΕΦΑ να δώσει συγχωροχάρτι στις αγγλικές ομάδες για τα γεγονότα του Χέιζαλ, που είχαν στοιχίσει τη ζωή 39 ατόμων. Όμως, οι οπαδοί της Λίβερπουλ, που στο Χέιζελ είχαν την κύρια ευθύνη για τα επεισόδια, στάθηκαν πάλι μοιραίοι για το ποδόσφαιρο της "γηραιάς Αλβιόνας». Αυτή τη φορά έπεσαν οι ίδιοι θύματα του ενθουσιασμού τους και την αγάπη τους για την κόκκινη στρατιά. Κανείς δεν μπορεί να θεωρήσει τους 93 νεκρούς, του προχθεσινού αγώνα, αποτέλεσμα της βίας και του χουλιγκανισμού. Μάλλον αποτέλεσμα της ανευθυνότητας των υπαλλήλων του σταδίου ήταν οι 93 αδικοσκοτωμένοι νεαροί».

«Δεν υπήρξε σύγκρουση ανάμεσα σε οπαδούς»

Οι πολιτικές που «πρόλαβαν» να γράψουν για το φρικτό συμβάν ήταν περισσότερες και τις εντοπίσαμε στο Αρχείο Τύπου Εφημερίδων και Περιοδικών. Η Κυριακάτικη Ελευθεροτυπία έγραφε: «Φρίκη στην Αγγλία. 95 νεκροί σε νέο Χέιζελ. Υποχώρησαν κιγκλιδώματα και ποδοπατήθηκαν εκατοντάδες φίλαθλοι στον αγώνα Λίβερπουλ-Νότιγχαμ». Στο ρεπορτάζ της, Η ΚΕ έχει ανταπόκριση από τον Χρήστο Μιχαηλίδη στο Λονδίνο, ο οποίος έγραφε: «Τραγωδία και πάλι στα γήπεδα. Χθες το απόγευμα στον αγώνα Λίβερπουλ-Νότιγχαμ, στο στάδιο του Χίλσμπορο για τα ημιτελικά του Κυπέλλου Αγγλίας, υποχώρησαν τα κιγκλιδώματα. Χιλιάδες οπαδοί ποδοπατήθηκαν και ήδη οι πληροφορίες μιλάνε για πάνω από 95 νεκρούς και δεκάδες τραυματίες. Οι συμπτώσεις σε σύγκριση με την τραγωδία στο στάδιο Χέιζελ των Βρυξελλών είναι εκπληκτικές: -Και πάλι η Λίβερπουλ στο επίκεντρο. - Και πάλι έχουμε ποδοπάτημα και θανάτους από ασφυξία.. - Και πάλι οι νεκροί είναι πολλοί.

Μόνο που αυτό τη φορά θεωρείται μάλλον βέβαιο ότι δεν υπήρξε σύγκρουση ανάμεσα σε οπαδούς. Λέγεται πως στις 6.03 το απόγευμα και ενώ ο αγώνας είχε αρχίσει 6 λεπτά νωρίτερα, επετράπη σε οπαδούς της Λίβερπουλ, που δεν είχαν εισιτήρια, να εισέλθουν στο στάδιο από τη μεριά του βόρειου πετάλου, το οποίο ήταν ήδη υπερπλήρες από τους φιλάθλους της Λίβερπουλ.

Οι εισερχόμενοι χωρίς εισιτήρια (καμία εξήγηση δεν δόθηκε γιατί τους επετράπη να μπουν) προκάλεσαν το αδιαχώρητο και καθώς προσπαθούσαν, πάση θυσία, να βρουν θέσεις στις κερκίδες, ώθησαν βίαια τους μπροστινούς φιλάθλους, με αποτέλεσμα να υποχωρήσουν τα κιγκλιδώματα. Απίστευτες σκηνές, ποδοπάτημα. Νεαροί φίλαθλοι αιμόφυρτοι να πέφτουν στο τερέν. Πολλοί να πεθαίνουν από ασφυξία. Πέντε ποδοσφαιριστές να λιποθυμούν από τις τραγικές σκηνές. Και φίλαθλοι να μεταφέρουν τους τους νεκρούς και τους τραυματίες έξω από το στάδιο πάνω στα διαφημιστικά ταμπλό...».

Η εφημερίδα είχε εξασφαλίσει και δήλωση του Νταλγκλίς, που έλεγε: «Είναι απίστευτο. Τόσοι νεκροί. Τόσα νεαρά παιδιά. Γιατί να συμβαίνουν αυτά τα πράγματα; Αναρωτιέμαι αν αξίζει να συνεχίσω να ασχολούμαι με το ποδόσφαιρο». Είχε πάντως και ένα δυνατο «χτύπημα» στο μέσο της σελίδας που έγραφε: «Αδιαχώρητο από "τζαμπατζήδες" στον αγώνα Λίβερπουλ-Νότιγχαμ προκάλεσε πανικό και ποδοπάτημα», ενώ στο τέλος του κειμένου, έκανε λόγο για νεότερες πληροφορίες που ανέφεραν σποραδικές συγκρούσεις μεταξύ οπαδών των δύο ομάδων.

«Χούλιγκανς προκάλεσαν επεισόδια...»

«Φοβερή τραγωδία με 95 νεκρούς (εκφράζονται φόβοι ότι θα υπερβούν κατά πολύ τους εκατό) με πάνω από 200 σοβαρά τραυματίες και πολύ περισσότερους ελαφρότερα, εκτυλίχθηκε χθες στο ποδοσφαιρικό γήπεδο Σέφιλντ της Αγγλίας. Σε αγώνα της προημιτελική φάσης του Κυπέλλου Αγγλίας, όπου η Λίβερπουλ αντιμετώπιζε τη Νότιγχαμ, χούλιγκανς προκάλεσαν επεισόδια και ενώ οι άλλοι φίλαθλοι προσπάθησαν να απομακρυνθούν υποχώρησαν τα κιγκλιδώματα του γηπέδου, επακολούθησε πανικός κατά τη διάρκεια του οποίου ποδοπατήθηκαν εκατοντάδες άνθρωποι», ανέφερε η Απογευματινή της Κυριακής.

Στο ρεπορτάζ των εσωτερικών σελίδων διαβάζουμε: «Νέα τραγωδία τύπου Χέϋζελ, με ακόμα περισσότερα θύματα, αφού ήδη είχαν έως το βράδυ καταμετρηθεί 95 νεκροί -εκφράζονται φόβοι ότι θα ξεπεράσουν τους 100- και πάνω από 200 βαριά και ελαφρά τραυματίες, συνέβη χθες το απόγευμα σε ποδοσφαιρικό γήπεδο στο Σέφιλντ της Αγγλίας. Σε αγώνα της προημιτελικής φάσης του Κυπέλλου Αγγλίας, στον οποίο η Λίβερπουλ αντιμετώπιζε τη Νότιγχαμ και διεξαγόταν στο γήπεδο "Χήλσμποροου" του Σέφιλντ προκλήθηκαν επεισόδια μεταξύ των χούλιγκαν των δύο ομάδων. Επακολούθησε πανικός κατά τη διάρκεια του οποίου ποδοπατήθηκαν δεκάδες φίλαθλοι που έχασαν τη ζωή τους, ενώ εκατοντάδες άλλοι τραυματίσθηκαν. Τα δραματικά γεγονότα άρχισαν λίγο μετά την έναρξη του αγώνα, όταν χούλιγκανς των δύο ομάδων άρχισαν να συμπλέκονται.

Οι υπεύθυνοι του γηπέδου είχαν εκδώσει μεγαλύτερο αριθμό εισιτηρίων από όσο επιτρέπει η χωρητικότητά του. Έτσι η απομάκρυνση των συνετών φιλάθλων από τους συμπλεκόμενους δεν ήταν ευχερής, καθώς είχαν καταληφθεί ακόμα και οι διάδρομοι των κερκίδων. Αποτέλεσμα ήταν να "στριμωχθούν" μάζες φιλάθλων στα κιγκλιδώματα του αγωνιστικού χώρου, όπου πολλοί πέθαναν από ασφυξία».

«Η χειρότερη στην ιστορία του»

Το Βήμα έγραφε στο πρωτοσέλιδο: «Μια μόλις εβδομάδα μετά την άρση του εμπάργκο που είχε επιβάλει η ΟΥΕΦΑ στις ποδοσφαιρικές ομάδες της Βρετανίας, νέα τραγωδία έπληξε το
βρετανικό ποδόσφαιρο και αυτή είναι η χειρότερη στη μακρόχρονη ιστορία του. Ενενήντα οκτώ φίλαθλοι (κατά τις πληροφορίες που έφθασαν στην εφημερίδα ως τη στιγμή της εκτύπωσης) έχασαν τη ζωή τους στο στάδιο Χίλσμπορο του Σέφιλντ, όταν υπεχώρησε κιγκλίδωμα πίσω από το γκολπόστ. Το δυστύχημα συνέβη έξι μόλις λεπτά μετά την έναρξη του ημιτελικού αγώνα για το Κύπελλο Αγγλίας μεταξύ των ομάδων Λίβερπουλ και Νότιγχαμ. Οι πρώτες πληροφορίες ανέφεραν ότι το κιγκλίδωμα κατέρρευσε από την πίεση που ασκούσαν πολλές εκατοντάδες άτομα που είχαν συνωστισθεί πίσω από αυτό, όταν χιλιάδες φίλαθλοι χωρίς εισιτήριο εσίεβαλαν στο γήπεδο από μια ανοιχτή πόρτα».

*Ευχαριστούμε το Αρχείο Τύπου Εφημερίδων και Περιοδικών (www.arxeiotypou.gr) για τη διάθεση των εφημερίδων.