Περού: Η υπόγεια σήραγγα 20 χιλιομέτρων κάτω από τις Άνδεις που μεταφέρει νερό στην έρημο
Ένα από τα μεγαλύτερα υδρολογικά έργα του Περού βρίσκεται στο επίκεντρο ενός φιλόδοξου σχεδίου για την αξιοποίηση των υδάτινων πόρων και την επέκταση της γεωργικής παραγωγής. Πρόκειται για το Proyecto Olmos, ένα σύνθετο έργο υποδομής που επιτρέπει τη μεταφορά νερού από την ανατολική πλευρά των Άνδεων προς την άνυδρη περιοχή Lambayeque, στις ακτές του Ειρηνικού.
Το εντυπωσιακότερο στοιχείο του έργου είναι μια υπόγεια σήραγγα μήκους περίπου 20 χιλιομέτρων, η οποία διασχίζει την οροσειρά των Άνδεων και μεταφέρει νερό από τον ποταμό Huancabamba. Με αυτόν τον τρόπο, υδάτινοι πόροι που κατευθύνονταν προς τη λεκάνη του Αμαζονίου αξιοποιούνται για την άρδευση εκτάσεων στη δυτική πλευρά της οροσειράς.
Πώς λειτουργεί το έργο Olmos
Η μεταφορά του νερού γίνεται μέσω ενός συστήματος που συνδυάζει το φράγμα Limón με την υπόγεια σήραγγα. Αρχικά, τα νερά του ποταμού Huancabamba συγκεντρώνονται στον ταμιευτήρα του φράγματος και στη συνέχεια διοχετεύονται μέσα από τη σήραγγα, η οποία έχει μήκος περίπου 20 χιλιόμετρα και διάμετρο 4,8 μέτρα. Το νερό καταλήγει στην κοιλάδα Olmos, όπου διανέμεται μέσω ενός σύγχρονου συστήματος άρδευσης. Η πρώτη φάση του έργου έχει τη δυνατότητα να εξυπηρετήσει 43.500 εκτάρια γης, εκ των οποίων 38.000 βρίσκονται σε νέες καλλιεργήσιμες εκτάσεις και 5.500 ανήκουν στην παλαιότερη κοιλάδα Olmos.
Το έργο δεν αποτελεί μια πρόσφατη κατασκευή. Η ιδέα του διαμορφωνόταν επί δεκαετίες, η παραχώρηση των βασικών υποδομών έγινε το 2004, ενώ η λειτουργία της μεταφοράς νερού ξεκίνησε το 2012. Το αρδευτικό σκέλος τέθηκε σε λειτουργία τον Νοέμβριο του 2014.
Επένδυση 400 εκατ. δολαρίων για την επέκταση του έργου
Η επόμενη φάση του σχεδιασμού προβλέπει σημαντικές παρεμβάσεις στις υφιστάμενες υποδομές. Τον Ιούνιο του 2026, η περιφερειακή κυβέρνηση της Lambayeque, η κρατική υπηρεσία ProInversión και ο ειδικός φορέας του έργου υπέγραψαν συμφωνία για την προώθηση των νέων εργασιών. Η επένδυση εκτιμάται σε 400 εκατομμύρια δολάρια και περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, την αύξηση του ύψους του φράγματος Limón από τα 43 στα 85 μέτρα. Παράλληλα, προβλέπονται παρεμβάσεις για τον περιορισμό της συσσώρευσης φερτών υλικών, εργασίες ενίσχυσης και προσαρμογές στο σύστημα μεταφοράς νερού.
Σύμφωνα με την ProInversión, τον Ιούλιο του 2026 ξεκίνησε η διαδικασία προώθησης νέας παραχώρησης, η οποία αποσκοπεί στη διασφάλιση της λειτουργίας και της συντήρησης του συστήματος για τα επόμενα 50 χρόνια. Στην παρουσίαση συμμετείχαν 45 εγχώριες και διεθνείς εταιρείες. Η μεταφορά νερού έχει ήδη αλλάξει την εικόνα της περιοχής. Σύμφωνα με τα στοιχεία του ειδικού φορέα Proyecto Especial Olmos Tinajones, μέχρι το τέλος του 2022 είχαν αναπτυχθεί περισσότερα από 25.000 εκτάρια καλλιεργειών, μεταξύ των οποίων ζαχαροκάλαμο, βατόμουρα, αβοκάντο, σπαράγγια και σταφύλια. Το έργο έχει συμβάλει στη δημιουργία περισσότερων από 65.000 θέσεων εργασίας, ενώ οι εξαγωγές που συνδέονται με την αγροτική παραγωγή της Lambayeque έφτασαν τα 133 εκατομμύρια δολάρια το 2023.
Ωστόσο, η επέκταση των αρδευτικών υποδομών επαναφέρει και τη συζήτηση για τη βιώσιμη διαχείριση των υδάτινων πόρων. Η μεταφορά νερού μεταξύ διαφορετικών λεκανών απορροής απαιτεί προσεκτικό σχεδιασμό, ώστε να εξασφαλίζεται τόσο η αγροτική ανάπτυξη όσο και η προστασία των υδάτινων οικοσυστημάτων. Για το Περού, το Olmos αποτελεί ένα σημαντικό εγχείρημα αξιοποίησης των υδάτινων πόρων, με στόχο να μετατρέψει μεγάλες εκτάσεις άνυδρης γης σε παραγωγικές καλλιεργήσιμες περιοχές.
- Το μεγαλύτερο γήπεδο του κόσμου θα έχει 135.000 θέσεις και ανοίγει το 2027
- Έκτακτο δελτίο ΕΜΥ: Έρχεται διήμερη κακοκαιρία με καταιγίδες και χαλάζι - Ποιες περιοχές θα επηρεαστούν
- Η θάλασσα που έγινε έρημος: Το σχέδιο της Σοβιετικής Ένωσης για το βαμβάκι που προκάλεσε μια τεράστια οικολογική καταστροφή